Cách hạch toán thuế bảo vệ môi trường

Việc hạch toán thuế bảo vệ môi trường đúng cách là yêu cầu quan trọng để doanh nghiệp đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật và phản ánh đúng nghĩa vụ tài chính trong báo cáo tài chính. Vậy, cách hạch toán thuế bảo vệ môi trường như thế nào? Hãy cùng đến với bài viết dưới đây của ACC Khánh Hòa để được biết thêm nhiều thông tin liên quan.

Mục Lục

1. Thuế bảo vệ môi trường là thế nào?

Tại khoản 1 Điều 2 Luật Thuế bảo vệ môi trường năm 2010 có đưa ra định nghĩa như sau:

“Thuế bảo vệ môi trường là loại thuế gián thu, thu vào sản phẩm, hàng hóa (sau đây gọi chung là hàng hóa) khi sử dụng gây tác động xấu đến môi trường”.

Như vậy, thuế bảo vệ môi trường là một loại thuế mà doanh nghiệp phải nộp để góp phần vào công tác bảo vệ và cải thiện chất lượng môi trường. Trong đó, người nộp thuế là người sản xuất, kinh doanh nhưng người thực tế chịu thuế là người tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ.

2. Cách hạch toán thuế bảo vệ môi trường

Cách hạch toán thuế bảo vệ môi trường (sử dụng tài khoản 33381) sẽ được áp dụng với từng trường hợp cụ thể như sau:

Trường hợp 1: Khi bán hàng hóa, dịch vụ

Khi Doanh nghiệp tiến hành bán hàng hoá, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (GTGT) thì kế toán sẽ hạch toán như sau:

Nợ TK 111, 112, 131: Trị giá tiền nhận được (tổng giá thanh toán)
Có TK 511: Doanh thu hàng bán không bao gồm thuế bảo vệ môi trường và thuế GTGT
Có TK 33311: Tiền thuế GTGT phải nộp
Có TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường phải nộp.

Nếu không xác định được ngay số thuế phải nộp tại thời điểm giao dịch phát sinh, kế toán ghi nhận doanh thu bao gồm cả thuế nhưng định kỳ khi xác định số thuế phải nộp thì phải ghi giảm doanh thu, cụ thể như sau:

Nợ TK 511: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
Có TK 333: Tiền thuế và các khoản phải nộp (chi tiết từng loại thuế).

Trường hợp 2: Khi nhập khẩu hàng hóa.

Khi doanh nghiệp tiến hành nhập khẩu hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường, kế toán sẽ xác định số thuế bảo vệ môi trường phải nộp của hàng nhập khẩu căn cứ vào hoá đơn mua hàng nhập khẩu và thông báo nộp thuế về số thuế bảo vệ môi trường phải nộp và tiến hành hạch toán như sau:

Nợ các TK 152, 156, 211, 611, …: Tiền thuế bảo vệ môi trường phải nộp
Có TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường phải nộp.

Khi xuất sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường để tiêu dùng nội bộ, cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo không thu tiền, kế toán ghi:

Nợ TK 641: Chi phí bán hàng (theo Thông tư 200)
Nợ TK 642: Chi phí quản lý doanh nghiệp (Theo Thông tư 200)
Nợ TK 6421: Chi phí bán hàng (theo Thông tư 133)
Nợ TK 6422: Chi phí quản lý doanh nghiệp (theo Thông tư 133)
Có TK 152, 154, 155: Trị giá sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ
Có TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường.

Trường hợp 3: Khi nhận nhập khẩu ủy thác

Nếu doanh nghiệp là bên nhận nhập khẩu ủy thác và cần nộp thuế bảo vệ môi trường hộ bên giao nhập khẩu ủy thác, kế toán sẽ xác định số thuế bảo vệ môi trường phải nộp và hạch toán như sau:

Nợ TK 138: : Tiền thuế bảo vệ môi trường nộp hộ bên giao ủy thác
Có TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường nộp hộ bên giao ủy thác.

Nếu doanh nghiệp nộp hộ tiền thuế bảo vệ môi trường vào Ngân sách Nhà nước, kế toán hạch toán:

Nợ TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường nộp hộ bên giao ủy thác.
Có các TK 111, 112, …: Tiền thuế bảo vệ môi trường nộp hộ bên giao ủy thác.

Trường hợp 4: Khi được hoàn thuế bảo vệ môi trường đã nộp ở khâu nhập khẩu

Kế toán thực hiện hạch toán như sau:

Nếu được hoàn thuế bảo vệ môi trường khi tái xuất hàng hóa, ghi:

Nợ TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường
Có TK 632: Giá vốn hàng bán (trường hợp xuất hàng để bán)
Có các TK 152, 153, 156: Trị giá hàng hóa (trường hợp xuất hàng trả lại).

Nếu được hoàn thuế bảo vệ môi trường khi tái xuất tài sản cố định, ghi:

Nợ TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường
Có TK 2111: Trị giá tài sản cố định hữu hình khi xuất trả lại (Theo Thông tư 133)
Có TK 211: Trị giá tài sản cố định hữu hình khi xuất trả lại (Theo Thông tư 200)
Có TK 811: Trị giá tài sản cố định hữu hình khi bán.

Nếu hàng hóa không thuộc quyền sở hữu của đơn vị, được hoàn thuế bảo vệ môi trường khi tái xuất, ghi:

Nợ TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường được hoàn
Có TK 1388: Tiền thuế bảo vệ môi trường được hoàn.

Trường hợp 5: Khi được giảm, được hoàn thuế bảo vệ môi trường đã nộp.

Đối với trường hợp bán hàng hóa, tài sản cố định, cung cấp dịch vụ, doanh nghiệp đã nộp thuế bảo vệ môi trường mà sau đó được giảm, được hoàn lại thuế thì ghi như sau:

Nợ TK 33381: Tiền thuế bảo vệ môi trường được giảm, được hoàn
Có TK 711: Tiền thuế bảo vệ môi trường được giảm, được hoàn.

Xem thêm: Hướng dẫn hạch toán kế toán công ty vận tải

3. Hồ sơ khai thuế bảo vệ môi trường chi tiết

Để khai thuế bảo vệ môi trường, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ bộ hồ sơ bao gồm:

Tờ khai thuế bảo vệ môi trường (theo Mẫu 01/TBVMT tờ khai thuế bảo vệ môi trường năm 2023)
Bảng kê khai lượng hàng hóa, dịch vụ thuộc Danh mục hàng hóa, dịch vụ chịu thuế bảo vệ môi trường hoặc bảng kê khai lượng chất ô nhiễm môi trường thải ra môi trường.
Các chứng từ liên quan đến việc mua hàng hóa, dịch vụ chịu thuế bảo vệ môi trường hoặc các chứng từ có liên quan đến việc thải ra môi trường các chất ô nhiễm môi trường.

Sau khi đã hạch toán và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ như trên, doanh nghiệp cần thực hiện nộp ngay cho cơ quan thuế đúng thời hạn theo quy định là ngày cuối cùng của tháng kế tiếp tháng phát sinh nghĩa vụ thuế.

Xem thêm: Công ty vay tiền cá nhân hạch toán thế nào? chi tiết

4. Câu hỏi thường gặp

Đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường là gì?

Đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường là:

Tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, lưu thông, sử dụng các loại hàng hóa, dịch vụ thuộc Danh mục hàng hóa, dịch vụ chịu thuế bảo vệ môi trường.
Tổ chức, cá nhân thải ra môi trường các chất ô nhiễm môi trường thuộc Danh mục các chất ô nhiễm môi trường.

Thuế bảo vệ môi trường có được khấu trừ không?

Không. Thuế bảo vệ môi trường không được khấu trừ vào thuế giá trị gia tăng (VAT) như các loại thuế khác. Đây là một loại thuế trực tiếp mà doanh nghiệp phải nộp cho Nhà nước.

Làm thế nào để điều chỉnh nếu hạch toán thuế bảo vệ môi trường sai?

Nếu phát hiện sai sót trong việc hạch toán thuế bảo vệ môi trường, kế toán cần thực hiện bút toán điều chỉnh để sửa lại các khoản thuế đã hạch toán sai và điều chỉnh lại báo cáo tài chính cho đúng với thực tế.

Cách hạch toán thuế bảo vệ môi trường cần được thực hiện dựa trên các chứng từ hợp lệ, ghi nhận vào tài khoản phù hợp. Việc thực hiện chính xác quy trình hạch toán giúp doanh nghiệp tuân thủ nghĩa vụ thuế và đảm bảo tính minh bạch trong báo cáo tài chính. Với bài viết chi tiết ACC Khánh Hòa, chúng tôi hy vọng bạn đã trang bị được nhiều kiến thức bổ ích.