Hướng dẫn làm báo cáo tài chính trắng là nội dung quan trọng mà nhiều doanh nghiệp mới thành lập hoặc tạm thời chưa phát sinh hoạt động kinh doanh cần nắm rõ để tuân thủ đúng quy định pháp luật. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết, chính xác theo các văn bản hiện hành để bạn thực hiện đúng thủ tục, cùng ACC Khánh Hòa.
1. Báo cáo tài chính trắng là gì?
Báo cáo tài chính trắng không phải là khái niệm được quy định chính thức trong bất kỳ văn bản pháp luật nào, mà chỉ là cách gọi phổ biến trong giới kế toán để chỉ bộ báo cáo tài chính của doanh nghiệp không phát sinh doanh thu, chi phí hoặc chỉ phát sinh rất ít nghiệp vụ trong kỳ kế toán.
Về bản chất, đây vẫn là báo cáo tài chính thông thường được lập theo đúng mẫu quy định, chỉ khác ở chỗ hầu hết các chỉ tiêu bằng không hoặc giữ nguyên số dư đầu kỳ.
Theo Điều 3 và Điều 29 Luật Kế toán năm 2015, mọi doanh nghiệp đang tồn tại hợp pháp đều có nghĩa vụ lập và nộp báo cáo tài chính năm, không phân biệt có phát sinh hoạt động kinh doanh hay không. Nghị định 41/2018/NĐ-CP cũng quy định rõ việc không lập hoặc không nộp báo cáo tài chính năm sẽ bị xử phạt từ 20 đến 30 triệu đồng.
Do đó, doanh nghiệp mới thành lập chưa đi vào hoạt động, doanh nghiệp chưa có hóa đơn đầu ra hoặc chỉ phát sinh các khoản chi phí ban đầu như lệ phí môn bài, phí mở tài khoản ngân hàng vẫn phải thực hiện nghĩa vụ này.
Báo cáo tài chính trong trường hợp này phản ánh tình trạng tồn tại của doanh nghiệp, số dư vốn góp, tiền mặt, tiền gửi và các khoản mục liên quan, đồng thời thể hiện sự tuân thủ chế độ kế toán.
2. Hướng dẫn làm báo cáo tài chính trắng chi tiết
Để lập báo cáo tài chính trắng đúng quy định, doanh nghiệp cần xác định rõ chế độ kế toán đang áp dụng và thực hiện tuần tự các bước dưới đây. Mỗi bước đều đòi hỏi sự cẩn trọng để đảm bảo số liệu khớp nhau giữa các biểu mẫu và phản ánh đúng thực tế không phát sinh hoạt động.
Bước 1: Xác định chế độ kế toán và thu thập số liệu thực tế.
Doanh nghiệp cần kiểm tra xem mình đang áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC (chế độ kế toán doanh nghiệp) hay Thông tư 133/2016/TT-BTC (chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa). Sau đó rà soát toàn bộ số dư đầu kỳ của các tài khoản, bao gồm vốn điều lệ đã góp, tiền gửi ngân hàng, tiền mặt, các khoản chi phí thành lập nếu có. Ngay cả khi không phát sinh giao dịch trong năm, số dư cuối kỳ vẫn phải được ghi nhận chính xác. Việc đối chiếu với sổ phụ ngân hàng và giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp là bắt buộc để tránh sai lệch.
Bước 2: Lập bảng cân đối kế toán.
Trên bảng cân đối kế toán, hầu hết các chỉ tiêu tài sản, nợ phải trả sẽ bằng không hoặc giữ nguyên số dư đầu kỳ. Vốn chủ sở hữu phản ánh đúng số vốn đã góp. Nếu doanh nghiệp có phát sinh chi phí thành lập hoặc lệ phí môn bài, các khoản này cần được ghi nhận đúng tài khoản theo quy định. Báo cáo phải thể hiện sự cân đối giữa tổng tài sản và tổng nguồn vốn.
Bước 3: Lập báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và báo cáo lưu chuyển tiền tệ.
Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh sẽ có doanh thu, giá vốn, chi phí và lợi nhuận đều bằng không nếu thực sự không phát sinh. Trường hợp có lãi tiền gửi ngân hàng hoặc phí quản lý tài khoản, kế toán phải hạch toán đúng vào doanh thu tài chính hoặc chi phí quản lý doanh nghiệp. Báo cáo lưu chuyển tiền tệ cũng tương tự, các chỉ tiêu hầu hết bằng không, nhưng khoản mục tiền và tương đương tiền đầu kỳ và cuối kỳ phải khớp với bảng cân đối kế toán.
Bước 4: Lập thuyết minh báo cáo tài chính và hoàn thiện chữ ký.
Phần thuyết minh cần ghi rõ doanh nghiệp không phát sinh hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ, giải thích các số dư nếu có. Báo cáo hoàn chỉnh phải có chữ ký của người lập biểu, kế toán trưởng hoặc người phụ trách kế toán và người đại diện theo pháp luật, kèm dấu doanh nghiệp nếu có. Việc thiếu chữ ký hoặc đóng dấu không đúng quy định có thể khiến hồ sơ bị từ chối.
Bước 5: Kiểm tra tính khớp đúng và lưu trữ hồ sơ.
Trước khi nộp, kế toán cần đối chiếu toàn bộ số liệu giữa các báo cáo với nhau và với các tờ khai thuế liên quan nếu có. Hồ sơ gốc phải được lưu trữ theo quy định tại Luật Kế toán 2015 để phục vụ thanh tra, kiểm tra khi cần.
Xem thêm: Tổng hợp các báo cáo thuế cần nộp theo quy định
3. Trường hợp nào doanh nghiệp phải lập báo cáo tài chính trắng
Không phải mọi doanh nghiệp không có doanh thu đều được coi là lập báo cáo trắng một cách tự động. Chỉ những trường hợp thực sự không phát sinh hoặc gần như không phát sinh nghiệp vụ kinh tế mới thuộc nhóm này.
Doanh nghiệp đã được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp nhưng chưa đi vào hoạt động, doanh nghiệp chưa phát sinh hóa đơn đầu ra, hoặc chỉ phát sinh các khoản chi phí ban đầu như lệ phí môn bài, chi phí chữ ký số, chi phí mở tài khoản đều thuộc diện phải lập báo cáo tài chính trắng.
Trường hợp doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh cũng cần lưu ý. Nếu đã thông báo tạm ngừng đúng thủ tục với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế, đồng thời được chấp thuận bằng văn bản, doanh nghiệp không phải nộp báo cáo tài chính trong thời gian tạm ngừng theo quy định tại Luật Quản lý thuế 2019.
Tuy nhiên, nếu chưa hoàn tất thủ tục tạm ngừng hoặc tạm ngừng không đúng quy định, nghĩa vụ lập và nộp báo cáo vẫn được duy trì. Khi doanh nghiệp hoạt động trở lại, báo cáo tài chính phải được lập cho phần thời gian có hoạt động trong năm tài chính đó.
Xem thêm: Mẫu 01 CNKD báo cáo thuế hộ kinh doanh cá thể hiện nay
4. Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp mới thành lập chưa có hoạt động có phải nộp báo cáo tài chính không?
Có. Theo Luật Kế toán 2015, mọi doanh nghiệp đang tồn tại hợp pháp đều phải lập và nộp báo cáo tài chính năm, kể cả khi chưa phát sinh bất kỳ hoạt động kinh doanh nào. Báo cáo trong trường hợp này thường được gọi là báo cáo tài chính trắng, với các chỉ tiêu doanh thu và chi phí bằng không. Việc không nộp sẽ bị xử phạt hành chính theo Nghị định 41/2018/NĐ-CP.
Báo cáo tài chính trắng gồm những biểu mẫu nào?
Báo cáo tài chính trắng vẫn phải đầy đủ các biểu mẫu theo chế độ kế toán đang áp dụng, bao gồm bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ và thuyết minh báo cáo tài chính. Dù số liệu hầu hết bằng không, doanh nghiệp vẫn phải lập và ký đầy đủ theo quy định. Thiếu bất kỳ biểu mẫu nào cũng có thể khiến hồ sơ không được chấp nhận.
Doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có phải nộp báo cáo tài chính không?
Nếu đã hoàn tất thủ tục tạm ngừng đúng quy định và được cơ quan thuế chấp thuận bằng văn bản, doanh nghiệp không phải nộp báo cáo tài chính trong thời gian tạm ngừng. Trường hợp chưa thông báo hoặc thông báo không đúng, nghĩa vụ nộp vẫn được duy trì. Khi hoạt động trở lại, doanh nghiệp phải lập báo cáo cho phần thời gian có phát sinh trong năm.
Hướng dẫn làm báo cáo tài chính trắng giúp doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ pháp lý ngay cả khi chưa phát sinh hoạt động kinh doanh, từ đó tránh rủi ro bị xử phạt và duy trì tình trạng pháp lý ổn định. Nếu bạn cần hỗ trợ chi tiết về quy trình lập, kiểm tra số liệu hoặc nộp hồ sơ, hãy liên hệ ACC Khánh Hòa để được tư vấn kịp thời và chính xác.
Để lại một bình luận